اولین بار است که از دندان مصنوعی استفاده می کنید و سعی دارید به آن عادت نمایید؟ به خاطر دستیابی به لبخند سفارشی که به دنبال آن هستید، تبریک می گوییم! با این حال، به خاطر داشته باشید که کنار آمدن با دندان مصنوعی خصوصا در روزهای ابتدایی ممکن است آنقدرها هم آسان نباشد. حتی اگر پروتزهای شما کاملاً متناسب و سلامت دهان و دندان شما عالی باشد، ممکن است در روزهای اول کمی ناراحتی را تجربه کنید. حتی ممکن است با زخم های دهانی که به دلیل تحریک لثه ها ایجاد می شوند، روبرو شوید.
این زخم ها لزوماً دلیلی برای نگرانی نیستند اما مطمئناً می توانند آزار دهنده باشند. زخم لثه دندان مصنوعی که به آن استوماتیت پروتزی نیز گفته میشود، یک مشکل شایع است که میتواند باعث ناراحتی و درد در دهان شود. این وضعیت اغلب در مناطقی از دهان که پروتز دندانی روی لثهها را میپوشاند، ظاهر میشود. تحقیقات نشان میدهد که استوماتیت پروتزی تا ۶۷ درصد از مصرفکنندگان دندان مصنوعی را در سراسر جهان تحت تأثیر قرار میدهد، بهویژه کسانی که از پروتزهای کامل استفاده میکنند.
خوشبختانه راهکارهای ساده ای برای تسکین این ناراحتی و درمان زخم دندان مصنوعی در خانه وجود دارد که در مطلب زیر به آنها خواهیم پرداخت.
چرا دندان مصنوعی لثه را زخم می کند؟
زخم های لثه ناشی از دندان مصنوعی می توانند به چند طریق ایجاد شوند که در زیر به آنها می پردازیم.
- دوره سازگاری: یک دوره سازگاری وجود دارد که باید پس از دریافت دندان مصنوعی تحمل کنید. اگر دندان مصنوعی فوری دارید، این دوره سازگاری می تواند طولانی باشد. پروتز فوری، دندانی است که مستقیماً بعد از کشیدن دندان قرار می گیرد. این روش معمول است و پروتز فوری موقتی است اگرچه بسیاری از بیماران آن را برای سالها نگه می دارند. پس از کشیدن دندان، استخوان فرآیند بازسازی را سپری می کند و طی شش ماه آینده تغییر می نماید که این امر میتواند بر نحوه تناسب دندان مصنوعی با بافت لثه و استخوان شما تأثیر بگذارد. همچنین فقط یک دوره سازگاری وجود دارد که در آن به احساسی که پروتزها در دهان شما ایجاد می کنند و عملکردشان عادت می کنید. غذا خوردن با دندان مصنوعی نیاز به تمرین دارد و ممکن است با عادت کردن به استفاده از دندان مصنوعی متوجه زخم هایی در دهان و لثه خود شوید.
- پروتزهای نامتناسب: اگر دندان مصنوعی شما متناسب نباشد نیز می توانید به زخم های دهانی دچار شوید. به یاد داشته باشید، استخوان با گذشت زمان تغییر می کند. هنگامی که بازسازی کافی انجام شد، احتمالاً پروتزهای شما به خوبی فیت نبوده و بسیار لق خواهند شد. دندان مصنوعی لق باعث سایش بافت لثه می شود و زخم های دردناک و لثه حساس ایجاد می کند. اگر این اتفاق پس از مدتی استفاده از پروتزهای مصنوعی رخ دهد، ممکن است به یک پروتز جدید یا ریلاین دندان مصنوعی (اصلاح پروتز نامتناسب) فعلی خود نیاز داشته باشید. دندان مصنوعی همچنین ممکن است پس از استفاده زیاد باعث شکستگی دندان، ترک و بریدگی شود. درست مانند دندان های طبیعی شما، این امر رایج است و قابل رفع می باشد. مهم است که سعی نکنید خودتان پروتز را صاف (هموار) کنید زیرا این امر می تواند هرگونه وارانتی که ممکن است توسط دندانپزشک ارائه شود را از بین ببرد (باطل نماید).
- باکتری ها: لازم است از دندان مصنوعی به درستی مراقبت کنید وگرنه باکتری ها در زیر دندان مصنوعی جمع می شوند. پروتزهای دندانی باید حداقل یک بار در روز، هم در قسمت بیرونی و هم در داخل دندان مصنوعی مسواک زده شوند. همچنین شما نباید در طول شب یا هنگام خواب از دندان مصنوعی خود استفاده کنید. بافت لثه شما برای تنفس به زمان نیاز دارد. همچنین استفاده از دندان مصنوعی در شب باعث کاهش تولید بزاق و ایجاد خشکی دهان می شود. در این شرایط باکتری ها به سرعت رشد می کنند. عدم مراقبت مناسب از دندان مصنوعی می تواند باعث شود افرادی که از دندان مصنوعی استفاده می کنند، به عفونت باکتریایی یا قارچی در حفره دهان و لثه های خود مبتلا شوند.
درمان خانگی زخم لثه دندان مصنوعی؛ 5 درمان زخم لثه در منزل
در افراد مختلف زخم لثه دندان مصنوعی به دلایل مختلفی ایجاد میشود. برای تعیین علت دقیق زخم لثه و درمان اصولی آن باید به دندانپزشک مراجعه نمایید. اما در حالت کلی برای تسکین میزان و شدت زخم لثه قبل از مراجعه به دندانپزشک میتوانید از روشهای درمان خانگی زخم لثه دندان مصنوعی استفاده کنید. مؤثرترین روشهای درمان خانگی زخم لثه دندان مصنوعی عبارت است از:
1) آب نمک؛ ضدعفونی کننده دهان و دندان
شستشو با آب نمک گرم معمولاً برای انواع زخمهای دهان و مسائل مربوط به سلامت دهان توصیه میشود. آب نمک برای زخمهای دندان مصنوعی نیز مؤثر است. شستشو با آب نمک گرم ناراحتی شما را کاهش میدهد و باعث بهبودی التهاب لثه میگردد. 4/1 فنجان (2 اونس) آب گرم و 4/1 قاشق چایخوری نمک را با هم ترکیب کنید. هم بزنید تا نمک حل شود. سپس 30 ثانیه در دهان بچرخانید و تف کنید. از آب نمک میتوانید تا چهار بار در روز استفاده کنید تا زمانی که زخمهای شما بهبود یابد.
2) استراحت دادن به لثهها؛ فرصتی برای التیام زخم ها
قبل از خواب حتماً پروتزهای مصنوعی خود را بیرون آورید تا به دهانتان فرصت استراحت داده شود. همچنین زخمهایتان فرصتی برای التیام پیدا کنند. در حالی که باید هر روز از دندان مصنوعی خود استفاده کنید تا دهانتان به آن عادت کند؛ همچنین لازم است که اجازه دهید لثههایتان در طول شب استراحت داشته باشند.
3) رعایت بهداشت دهان و دندان؛ جلوگیری از عفونت
هنگامی که شما زخمهای دندان مصنوعی دارید، رعایت بهداشت دهان و دندان برای جلوگیری از عفونت بسیار مهم است. دندانهای مصنوعی خود را طبق دستورالعمل مسواک بزنید. آنها را در یک پاک کننده دندان مصنوعی خیس کنید تا باکتریها را از بین ببرید. دندان مصنوعی میتواند پلاکها را جمعآوری کرده و باکتریها را در خود جای دهد و باعث سایر مشکلات سلامت دهان گردد. همچنین باید لثههای خود را با یک دستمال مرطوب تمیز کنید. این مراحل ممکن است از ایجاد زخم دهان ناشی از دندان مصنوعی جلوگیری نکنند؛ اما مانع بدتر شدن زخم لثه میشوند.

4) هیدارته نگه داشتن دهان؛ کاهش اصطکاک و جلوگیری از تحریک لثهها
سعی کنید دهان خود را مرطوب نگه دارید. بزاق به کاهش اصطکاک کلی کمک و از تحریک لثهها جلوگیری میکند. بزاق دهان به صورت طبیعی مقداری از باکتریهای دهان را شستشو میدهد. اگر دوست دارید غذاهای شور بخورید؛ حتماً آب زیادی بنوشید تا دهانتان خیلی خشک نشود.
5) استفاده از داروی گیاهی؛ درمان زخم لثه دندان مصنوعی طب سنتی
برای تسکین زخم دندان مصنوعی میتوانید از داروی گیاهی نیز استفاده کنید. مؤثرترین داروهای گیاهی عبارتاند از:
- ژل آلوئهورا: ژل آلوئهورا میتواند یک راه عالی برای کاهش التهاب، کاهش درد و تحریک لثه باشد. اگر از ژل آلوئهورا استفاده میکنید حتماً تا یک ساعت چیزی میل نکنید.
- زردچوبه: زردچوبه به دلیل خواص ضدالتهابی در درمان زخمهای دهانی و لثه مؤثر است. برای التهاب زخم لثه میتوانید یک لاته زردچوبه بنوشید.
- چای سیاه: چای سیاه به دلیل داشتن تانن معروف است که میتواند به تسکین تورم لثه کمک کند.
تنها به تعدادی از داروهای گیاهی برای درمان زخم لثه اشاره کردیم. توجه داشته باشید که در استفاده از هر روز خانگی برای درمان زخم لثه با دندانپزشک خود مشورت کنید.
دارو برای زخم لثه دندان مصنوعی؛ پماد و قطره برای زخم لثه دندان مصنوعی
چندین نوع دارو و محصول برای درمان زخمهای لثه ناشی از دندان مصنوعی وجود دارد. استفاده از دارو برای زخم لثه دندان مصنوعی باعث کاهش درد، التهاب و تسریع بهبودی میشود. در ادامه شایعترین داروهای مؤثر برای درمان زخم لثه دندان مصنوعی را معرفی میکنیم. توجه داشته باشید که حتماً قبل از استفاده از داروها، با دندانپزشک خود مشورت کنید.
بهترین قطره برای زخم لثه دندان مصنوعی چیست؟ 5 قطره مؤثر در درمان زخم لثه
استفاده از قطرههای مخصوص دهان و لثه برای درمان زخمهای زیر لثه ناشی از استفاده از دندان مصنوعی مؤثر هستند. این قطرهها معمولاً به دلیل داشتن خواص زیر به بهبود زخمها و کاهش درد و التهاب کمک میکنند. مهمترین خواص قطره برای زخم لثه دندان مصنوعی عبارت است از:
- ضدعفونی کننده
- ضدالتهاب
- تسکین دهنده
مؤثرترین قطره برای زخم لثه دندان مصنوعی شامل موارد زیر میشود:
- قطرههای حاوی کلرهگزیدین
- قطرههای ضدعفونیکننده گیاهی مانند آلوئهورا، چای سبز، یا کامفور
- قطرههای ضد درد و ضد التهاب حاوی بنزوکائین یا لیدوکائین
- قطرههای حاوی هیدروژن پراکسید
- قطرههای حاوی استروئیدها یا آنتیبیوتیکها
همیشه قبل از استفاده از هر نوع دارو یا محصول جدید، با دندانپزشک یا پزشک خود مشورت کنید. دندانپزشک بهترین راهکار را برای مدیریت و درمان زخمهای لثه شما ارائه میدهد.